quả cánh

Một quả cánh xoáy tròn khi rơi từ cành cây xuống.

Định nghĩa

1. Danh từ (thực vật học):
   • Loại quả có cánh: "quả cánh" là một dạng quả khô, khi chín không tự mở ra, có một hoặc nhiều phần mỏng, dẹt giống như cánh, giúp quả dễ dàng phát tán nhờ gió.
   • Đặc điểm hình thái: Quả này thường có một phần mở rộng thành màng mỏng (cánh) bao quanh hạt, tạo thành cấu trúc nhẹ và có khả năng bay xa.

Ví dụ sử dụng

• Ví dụ 1: (Giải thích: Quả phong có hai phần mỏng giống cánh, giúp nó xoay tròn khi rơi.)
• Ví dụ 2: (Giải thích: Quả có cánh dễ dàng bị gió cuốn đi xa.)
• Ví dụ 3: (Giải thích: Các nhà thực vật học nghiên cứu cấu trúc cánh để nhận dạng loài cây.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "Quả cánh kép": quả có nhiều cánh phụ, thường gặp ở một số loài cây họ phong.

  • Loại quả cánh kép này có khả năng bay xa hơn nhờ diện tích cánh lớn. (Giải thích: Cánh phụ giúp tăng lực nâng khi quả rơi.)

• "Quả cánh đơn": quả chỉ có một cánh, thường thấy ở cây tần bì.

  • Quả cánh đơn rơi thẳng xuống đất nếu không có gió. (Giải thích: Cấu trúc đơn giản hạn chế khả năng phát tán.)

Biến thể và từ gần giống

• Quả cánh bướm: một dạng quả cánh có hình dáng giống cánh bướm, thường dùng để chỉ quả của cây bồ hòn.

  • Quả cánh bướm thường có màu nâu và xoăn lại khi khô. (Giải thích: Đây là tên gọi dân gian, không phải thuật ngữ chính thức.)

• Quả dù: quả có lông tơ thay vì cánh, nhưng cũng phát tán nhờ gió.

  • Quả dù của cây bồ công anh khác với quả cánh ở chỗ có lông tơ thay vì màng mỏng. (Giải thích: Cả hai đều thích nghi với phát tán nhờ gió nhưng cấu trúc khác nhau.)

Từ đồng nghĩa

• Quả có cánh: cách nói giải thích, dễ hiểu hơn cho người không chuyên.

  • Quả có cánh thường thấy ở cây phong, cây tần bì. (Giải thích: Đây là cụm từ mô tả, tương đương nghĩa với "quả cánh".)

• Samare: thuật ngữ Latinh gốc Hy Lạp, dùng trong phân loại thực vật quốc tế.

  • Samare là tên khoa học của quả cánh. (Giải thích: Từ này ít dùng trong tiếng Việt hàng ngày.)

Thành ngữ liên quan

• Không có thành ngữ phổ biến: "quả cánh" là thuật ngữ chuyên ngành, ít xuất hiện trong thành ngữ hoặc tục ngữ Việt Nam. Tuy nhiên, có thể thấy trong văn học mô tả thiên nhiên:
  • Quả cánh rơi bay lả tả, như những chiếc dù nhỏ xíu trên không trung. (Giải thích: Hình ảnh thơ mộng về sự phát tán của hạt giống.)